Gangrena
Choroby

Gangrena

Gangrena jest martwicą tkanek, która wynika z zakażenia czy zaburzenia krążenia krwi. Jej najgorszą odmianą jest zgorzel gazowa, która rozwija się błyskawicznie i prowadzi do wielonarządowej niewydolności organizmu.

Gangrena – krótka charakterystyka

Gangrena to martwica tkanek miękkich, która jest efektem zakażenia lub nieodpowiedniego dopływu krwi do tkanek. Wiele osób utożsamia gangrenę z infekcją bakteryjną tkanek. Jednak nie jest to do końca prawda. W medycynie wyróżnia się gangrenę suchą  i mokrą. 

Gangrena sucha tworzy się na skutek niedostatecznego dopływu krwi do tkanek. Prowadzi to do ich stopniowego obumierania. Obszar zaatakowany przez zgorzel jest zimny i czarny. Z czasem wysycha i więdnie, a potem odpada. Nie ma tutaj zakażenia tkanek. Zgorzel sucha często pojawia się u osób z zaawansowaną miażdżycą lub jako powikłanie cukrzycy. 

Gangrena mokra z kolei to martwica tkanek, która jest efektem zakażenia bakteryjnego. Rozwija się przede wszystkim w ranach głębokich i źle oczyszczonych, czasem również w narządach wewnętrznych. Wyróżnia się tutaj tzw. zgorzel gazową. 

Zgorzel gazowa to odmiana mokrej gangreny. Wywołują ją bakterie z rodzaju Clostridium. Obecne są one w przewodzie pokarmowym ludzi i zwierząt oraz w glebie. Wytwarzają gazy i trujące toksyny. Wywołują trzy rodzaje infekcji:

  • namnażają się bez odczynu zapalnego,
  • infekcję bakteryjną połączoną z zapaleniem skóry i tkanek podskórnych,
  • martwicę mięśni.

Gangrena – przyczyny

Gangrena ma różne przyczyny – pośrednie i bezpośrednie. Bezpośrednimi przyczynami gangreny są zakażenia ran operacyjnych, uszkodzenia ciała wynikające z urazów, oparzenia, odmrożenia i działanie na skórę substancji chemicznych. Z kolei pośrednie jej przyczyny to cukrzyca, miażdżyca, rak jelita grubego, choroba Raynauda czy ostre zapalenie pęcherzyka żółciowego.

Gangrena – objawy

Gangrena może mieć różne objawy. Sporo zależy od jej rodzaju. Sucha gangrena objawia się początkowo drętwieniem i uczuciem zimna. Z czasem zaatakowany obszar staje się brązowy i czarny. Potem kurczy się i wysycha. Bez odpowiedniego działania – odpada. Gangrena sucha na ogół atakuje kończyny. 

Gangrena mokra z kolei rozwija się głównie w ranach głębokich. Wycieka z nich surowiczo-krwawa treść. Pojawia się też nieprzyjemny zapach. Pacjenci mają gorączkę i odczuwają silny ból. Towarzyszyć im mogą niekiedy wymioty, biegunka czy spadek ciśnienia krwi. 

Gangrena gazowa objawia się wyciekiem z zainfekowanych tkanek wydzieliny krwisto-brunatnej. Charakterystycznym elementem jest uczucia trzaskania na skutek uciśnięcia danego obszaru. Pacjent odczuwa bardzo silny ból. Pojawić się mogą tachykardia i spadek ciśnienia krwi. Gangrena rozwija się wówczas bardzo szybko. Dochodzi do wielonarządowej niewydolności organizmu.

Gangrena – leczenie

Konieczna jest szybka interwencja chirurgiczna, aby wyleczyć zgorzel gazową. W wielu przypadkach niestety konieczna jest amputacja zainfekowanego obszaru ciała. Pacjentowi trzeba też podać odpowiedni antybiotyk np. penicylinę.  Poza tym zalecane jest leczenie tlenem hiperbarycznym.

Najważniejsze informacje:

  • Gangrena jest martwicą tkanek, która wynika z zakażenia czy zaburzenia krążenia krwi.
  • Gangrena sucha tworzy się na skutek niedostatecznego dopływu krwi do tkanek. Prowadzi to do ich stopniowego obumierania.
  • Gangrena mokra to martwica tkanek, która jest efektem zakażenia bakteryjnego.
  • Bezpośrednimi przyczynami gangreny są zakażenia ran operacyjnych, uszkodzenia ciała wynikające z urazów, oparzenia, odmrożenia i działanie na skórę substancji chemicznych.

FAQ - Najczęsciej zadawane pytania

Co to jest gangrena? : Gangrena jest martwicą tkanek, która wynika z zakażenia czy zaburzenia krążenia krwi. Wyróżnia się dwie jej odmiany - suchą i mokrą.

Czy gangrena jest wyleczalna? : Konieczne jest szybkie podjęcie leczenia, ale i tak często w przypadku zgorzeli gazowej konieczna jest amputacja zainfekowanego obszaru. Dodatkowo pacjentowi należy podać odpowiednie antybiotyki.

Czy gangrena jest zaraźliwa : Gangrena nie przenosi się między ludźmi. Nigdy nie należy jej lekceważyć. Wymaga błyskawicznej interwencji lekarskiej.