Kwasica mleczanowa

Kwasica mleczanowa jest schorzeniem, które polega na nadmiernym gromadzeniu przez organizm kwasu mlekowego. W surowicy krwi występuje zbyt dużego jego stężenie. To rzadkie powikłanie cukrzycy, które może być groźne dla zdrowia.

Kwasica mleczanowa - czym jest?

Kwasica mleczanowa to choroba, która wynika z zaburzeń metabolicznych. Kwas mlekowy to związek chemiczny powstający w mięśniach w czasie wysiłku przy niedoborze tlenu. Proces powstawania kwasu mlekowego to beztlenowa glikoliza - spalanie glukozy. 

W sytuacji, gdy wysiłek jest intensywny, w mięśniach wzrasta poziom mleczanów. Powoduje ból zwany zakwasami. Organizm zdrowego człowieka odprowadza mleczany do wątroby i znowu przetwarza je w glukozę. Przy zaburzeniach tego procesu metabolicznego, kwas mlekowy gromadzony jest w surowicy krwi. Powstaje kwasica mleczanowa.

Kwasica mleczanowa -  objawy

Kwasica mleczanowa to schorzenie rzadkie, ale niebezpieczne. W przypadku cukrzyków kwasica w 50% przypadków powoduje śmierć. Konieczna jest więc szybka reakcja. 

Co ciekawe, objawy kwasicy mleczanowej są nagłe. Wymienić tutaj trzeba osłabienie, bóle brzucha, wymioty, biegunkę, oddech kwasiczy (przyspieszony i krótki), skąpomocz, spadek ciśnienia, odwodnienie, zaburzenia świadomości, a niekiedy śpiączkę (śpiączka mleczanowa). Symptomów tych nie można lekceważyć.

Kwasica mleczanowa -  przyczyny

Istnieją dwa typy kwasicy mleczanowej. Kwasica typu A wynika z ostrego niedotlenienia komórek, do którego dochodzi na skutek sepsy, wstrząsu kardiogennego, zawału serca, udaru mózgu czy dużej utraty krwi. Kwasica mleczanowa typu B ma inne podłoże. Może być skutkiem zatrucia alkoholem metylowym lub etylowym, glikolem, tlenkiem węgla czy cyjankami. 

Kwasica typu B bywa także ostrym powikłaniem cukrzycy. Pojawia się u diabetyków jako skutek uboczny stosowania leków przeciwcukrzycowych, gdy ich dawki są nieodpowiednie. 

Kwasica mleczanowa u cukrzyków występuje rzadziej niż kwasica ketonowa zwana hiperglikemią. 

Kwasica mleczanowa -  diagnostyka

Podstawą w diagnostyce kwasicy mleczanowej są badania krwi, które określają poziom mleczanów w surowicy krwi. Stwierdza się w tym przypadku:

• obniżone pH krwi,
• podwyższone stężenie mleczanów,
•  podwyższone stężenie potasu,
• obniżone stężenie wodorowęglanów,
• lukę anionową. 

Bardzo ważne jest określenie wspomnianej luki anionowej. To różnica stężenia kationów i anionów w organizmie człowieka. U zdrowych osób wynosi od 8 do 12 mEq/l, a u osób chorych wzrasta powyżej 16 mEq/l.

Kwasica mleczanowa -  leczenie

Kwasicę mleczanową zwykle leczy się w szpitalu. Terapia polega na nawodnieniu pacjenta, podawaniu mu tlenu, stosowaniu leków obkurczających naczynia krwionośne obwodowe czy wlewaniu glukozy razem z insuliną. Choremu podaje się też dożylnie wodorowlęœgan sodu, aby zobojętnić kwaśne pH krwi. 

Są to działania, które mają charakter doraźny. Docelowo trzeba ustabilizować produkcję mleczanów w organizmie, a więc wyeliminować przyczynę zaburzeń.